Gegevens:

Categorie:
Autobiografisch
Geplaatst:
31 juli 2013, om 10:44 uur
Bekeken:
505 keer
Aantal reacties:
0
Aantal downloads:
265 [ download ]

Score: 1

(1 stem)

Log-in om ook uw mening te geven!




Share |

"Wanneer gaan we GVD nou voor het zingen de kerk uit..."


 

Wanneer gaan we GVD nou voor het zingen de kerk uit fluisterde schoonpa dwars door mijn oorboter heen 

 

In het vroege gezegende voorjaar des Heeren van 1974 werd ik, Hendrick Ysebaert de derde, vanwege mijn verdienste benoemd als onbezoldigd bovenkamer organist derde klasse ergens in Amsterdam.

Ik zal maar niet zeggen waar want het was vlak bij de hoerenbuurt dus na afloop kon ik samen met de ouderlingen mijn hart ophalen als gerefromeerde rauwdauw. De kerken waar ik toen speelde waren De Buiksloter congregatie, de Looft den Heere Keer op Keer op een orgel van Johannes de Heer in de BanneBinneBroeksBand BuitenBuiksloot kapel en de Vrolijke Verlosserskerk aan het Moriottemosplein in de Pijp. We woonden en werkten toen als onderwijzers echtpaar aan een school met den Bijbel in Lutjebroek, een klein dorpje in ons Waterige moerasland waar het zo goed toeven is voor mannen zoals jij en ik op zijn tijd.

 

In De  BanneBinneBroeksBandBuitenBuiksloot kapel  stond een mechanisch pijp orgel waarmee ik goed uit de voeten kon als beroeps pijper en beffer. Meer moeite had ik met het elektrodynamisch-statisch pneumatische pijp orgel van de Marana thakerk. Als ik me goed herinner kwam het pneumatische zwengelzwelbinnenwerk van het bovenbuitenklavier van de Hersteld Evangelisch-Lutherse kerk te Amster dam. Ik vond het orgel nogal ‘traag, zwaar en houterig’ het piepte, knorde en hijgde, dat goed paste bij de Heidelberger Catechismus en de klanken van een snel getokkeld toccata-achtig tussenspel kwamen steeds een half uur later na de aan slag. Dat bracht me soms in de war als schoolmeester ener school met den Bijbel waar het vaak lang duurde voor het kwartje ging vallen. 

 

In Amsterdam werden zo af en toe op zondagavonden zangdiensten georganiseerd. Deze diensten waren goed bezet en daarbij was Pietje Puk van Egmond een veelgevraagde organist. Ik heb zo’n vermoeden dat de meeste mensen voor Pietje Puk naar de kerk gingen en de rest gewoon kut met peren vonden end achten van ; smeer het maar amme lul. Want bij de voor-, tussen- en naspelen was Piet meestal zeer uitvoerig in de weer. Die man wist nog eens van geen ophouwen. Hij kon uren door gaan waat onze gereformeerde gezindte goed uitkwam. Het kerkvolk zat geboeid te luisteren. Ademloos. Men vond het prachtig en presenteerde elkaar een King pepermunt tegen de strontlucht die uit de ongepoetse bekken op walmde. Maar er waren ook uitzonderingen. Bijvoorbeeld mijn schoonvader Kaerel Kneuter dom, behuwd vader en grootvader voor het Aangezicht des Heeren. 

 Hij ging een keer met me mee naar een zangdienst in de Verkondigingskerk met Piet van Egmond aan het orgel. Bij het eerste lied was het al meteen raak: een uitgebreid voorspel waarop schoonpa al ongeduldig begon te worden. Hij stootte me aan en vroeg : "Wanneer gaan we nou zingen of moeten w enaar die draaiorgelmuziek blijven luisteren?"

Ik fluisterde dattie zijn bek moets houwen en  het zingen voro de kerk uit elk moment kon gebeuren. Maar het duurde hem toch allemaal te lang als zenuwelijer.

"Het is GVD toch een zangdienst", zei schoonpa weer.

"Ja natuurlijk, maar we luisteren als gezegenden onder den menschen ook naar het mooie voorspel, net zoals je je wijf niet kan neuken zonder voor- midden en achterspel", zei ik weer om het eens duidelijk toe te lichten voor die jofele pik. Schoonpa, die zes kinderen had gefokt, kwam om te zingen-ik noem dat zingen altijd Gymnastiek des Heeren voor De Longen voor mannen die wel willen jongen want zoals de ouden piepen hebben de jongen gezongen en daar hoorde aan de andere kant niet te veel orgelspel bij.

 

Ook De Heilige Bark en de Naadjenaeboutkerk kwamen aan de beurt met Piet van Egmond aan het orgel. Omdat ik ook organist was in beide kerken, mocht ik tijdens zo'n zangdienst bij de speeltafel zitten zodat ik zo nu en dan kon black jacken of roulette spelen. In de Maranathakerk was daar genoeg ruimte voor.

 In mijn jeugdige overmoed dacht ik dat ik, ondanks de autoclaaf tractuur, vrij aardig op het Maranatha-orgel kon spelen. Maar deze overmoed slonk ogenblikkelijk toen ik Piet van Egmond van nabij aan ‘mijn’ instrument aan het werk zag. Ik stond versteld. Alvorens de zangdienst begon, werden de tongen gestemd en toen de tongen gestemd waren werden de kkelen gesmeerd met Zeer Oude Genever Bokma uit de platvink die wij allen als gedeformeerde mannebroeders in de binnenzak van het zwarte colbert met ons mee droegen naar oudt Hollandsch voorbeeld. En terwijl de mensen een plekje op de eikenhouten Oisterwijk klop klop banken in de kerk zochten, begon Piet reeds te spelen alsof de duivel hem op de hielen zat.

Hij improviseerde dan over een bekend gezang, bijgestaan door de zwaaar brillende Trijntje Spitsmuis , die nauwgezet en onopvallend de registers bediende. Alles gebeurde precies op tijd. Gotsalmetruttenbollen! Wat een harmonie tussen die twee mensen.

 En natuurlijk liet Piet ook zijn ‘klok en klepelspel’ horen. Dat gebeurde regelmatig. En wanneer hij dat deed dan kon hij je heel olijk aankijken alsof hij zeggen wilde: Je mag eigenlijk niet zien hoe ‘we’ dat doen ... ogen dicht, klootzakken!

 

Wat me enorm verbaasde was dat hij probleemloos een toccata-achtig voorspel op dit  trage kut orgel van lik me reet kon spelen.

Ik vroeg eens of hij geen last had van deze fractuur. En dan zei Piet: "Het orgel moet doen wat jij in je hoofd hebt, jij bent de baas, want er zijn Meesters en slaven in het leven en als de slaaaf niet wil luisteren krijgt ie beuk van zijn Meester, net zoals je de beuk er in gooit bij je kleine zusje, dat kutkreng". Deze bemoedigende instructies probeerde ik een dag later in praktijk te brengen bij mijn kleine zusje. Maar bij het spelen van de Toccata over psalm 150 van Rutger van Maassijk de Beerenbroeck voelde ik me iets meer slaaf dan Meester van de keizer der reformatorische in d’eeuwen gewortelde muziekinstrumenten.

 

Na afloop van de zangdienst kwam een dame de trap op. Ze stelde zich voor en vertelde dat ze met haar driezitscanapé achterwerk in Suriname was geboren, in Engeland woonde en enkele dagen in Amsterdam logeerde omdat ze daar een realtie had ddie niet lekker lieep. Ze had een verzoek. Of Meesterrrrr van Egmond –ze liet de R machtig rollen- een negrospiritual wilde spelen. Geen Blues want dat wereldse muziek en misschien wel van de  Boze. Ze sprak een beetje gebroken Engels met haar zes bengels van verschillende mannen zoals normaal in de tropen wara dankzij de hitte ze de hele dag liggen te neuken of kokosnoot met een rietje drinken. Ik wil niet discrimineren maar wij weten allen dat de gekleurde medemense uit de koloniën niet de meest productieve zijn alhoewel een enkele weblogster (Helaholahups) het tegenovergestelde beweert.

Trijntje Spitsmuis , die als verkeerd uitgepakte uilenbal de Ulo met goed gevolg had doorlopen, vertaalde het naar Piet, die geen woord Engels sprak vanwege zijn 6 jaar lagere school. Maar bij het woord "nigger" begon hij al te spelen en te swingen. Wel vijf minuten lang. Alles uit het hoofd. Het was geweldig. Het dak ging gewoon van de kerk af. Het populaire nummer van Mahalia Jackson He Got The Whole World In His Hands waarmee ze schatrijk werd klonk als vanouds en was een million seller, want achter het gristelijk kruis staat nu eenmaal het dollar teken anders zou het niet goed zijn. Ik zag dat deze breed uitgebouwde vrouw met haaar tieten als uiers van een drachtige koe aangeraakt werd door de muzikale klanken. Ze kreeg tranen in de ogen, de emotie was bijna tastbaar en ze begon te snotteren. Na het slotakkoord vroeg Piet of dat soms de bedoeling was. Het was veel meer dan dat en ze vertelde dat ze zich opgetild voelde door de Geest die in har tekeer ging als een beest en zes maal klaar gekomen door het prachtige en gevoelige orgelspel met zijn bonkend ebassen die als stoten onder de gordel in haar k*t aaan kwamen. En ik knikte begrijpend en stond eweer eens versteld van wat dit prachtorgel onder zijn van boven gezegende handen  aan kon.. 

 

 

 

 



Reageer op dit verhaal!

Je moet helaas ingelogd zijn om te kunnen reageren.